كنيد و اگر از شاه طهماسب و كسان او خود را در آن حدود بنمايند ، بىتاخير شما و اهل و عيال شما را * عرصه شمشير خواهم كرد و اموال شما به غارت و تاراج خواهد رفت و اگر از * در اطاعت و انقياد درآئيد ، از ضرر سپاه افاغنه به كليه * محروس و مصون خواهيد بود و از جانب شاه نيز مكتوبات به همين مضمون نوشته و ارسال گرديد . امان اللّه خان با لشگر روان و به ورود قزوين ، * شاه طهماسب راه فرار پيش گرفت « 1 » و شهر قزوين را خالى و اهالى شهر را تسليم كردند . و به قدم انقياد پيش آمدند و اهالى قزوين ، تداركهاى ميهمانى گرفتند ، و سپاه افاغنه به خانه ايشان فرود آمدند . امان اللّه خان حاكم را ( 121 ) اكرام بىكران نمودند و هدايا و پيشكشها داده . جماعت افاغنه قناعت نكرده ، به طمع خام افتادند . مخالفت امر محمود نموده عاقبت قزوينيان طاقت نياورده ، * خفيه مشورت كردند . و در شهر قزوين تخمينا صد هزار قزلباش بود . بعد از هشت روز هر كس به ميهمان خود آويخته چهار هزار افغان را به قتل آوردند . قزلباشيه در گذرها و چهار سوق‌ها هجوم آورده ، قتلى بىنهايت كردند . امان اللّه خان ، در ميان مجروح گشته ، با * هزار نفر از چابك سواران افغان خود را از ميان بيرون افكندند ، به * اصفهان پيوستند . « 2 » بيان قتل عظيم در اصفهان اهالى اصفهان هر كه بود از شنيدن اين حكايت جانگداز ، قطع طمع از حيات خود نمود ، دانستند كه براى خلق ، بعد از اين از افغان اطمينان نخواهد بود . همان دم محمود قاعدهء ضيافت پيش گرفته * بقية السيوف و القحط را از رجال و اعيان و اهل منصب و كارگزاران از پير و جوان ( 122 ) به ضيافت دعوت كرده ، سه هزار نفر از قزلباشيه ، در مهمانى حاضر و مانند گوسفند ، تيغ قصاب را ناظر شدند و

--> ( 1 ) - طهماسب پس از اطلاع از حمله امان اللّه خان سردار محمود افغان به قزوين ، از قزوين ابتدا به زنجان و سپس تبريز فرار كرد . ظاهرا عده‌اى از سرداران وى نيز به همراهش فرار اختيار كردند . نگاه كنيد به محمد محسن ( مستوفى ) : زبدة التواريخ ، ص 210 ب . ( 2 ) - جهت آگاهى بيشتر پيرامون مقاومت مردم قزوين در مقابل سپاه افغان رجوع كنيد به : محمد محسن ( مستوفى ) : زبدة التواريخ ، ص 211 الف .